Hotline

0963 801 047
APEX Global
ACADEMY FOR PROFESSIONAL EXCELLENCE

Đâu là chân dung của một Scrum Master chuyên nghiệp?

2015-12-31  (3026)

Mô hình phát triển phần mềm linh hoạt (hay thường gọi Agile Software Development) ngày một trở nên nên phổ biến. Các doanh nghiệp dần ý thức rõ được giá trị mà mô hình phát triển phần mềm linh hoạt mang lại, ngoài việc giải quyết được những hạn chế của mô hình truyền thống đang gặp phải, mô hình này cũng đã góp phần nâng cao phương pháp quản trị cho doanh nghiệp. Phần lớn các doanh nghiệp chọn Scrum framework để triển khai vì độ trưởng thành của framework này hơn hẳn so với các framework khác. Scrum framework rất dễ triển khai nhưng lại rất chặt chẽ về tính kỷ luật và minh bạch trong việc thưc hiện.

Trong ba vai trò chính của mô hình Scrum (Product Owner, Scrum Master, Development team) thì vai trò Scrum Master được xem như người tạo ra linh hồn cho dự án, dẫn dắt tất cả các vai trò còn lại trong việc hoàn thành công việc của mình và đưa dự án đi đến thành công. Scrum Master là vai trò hoàn toàn mới so với mô hình phát triển truyền thống. Vậy đâu là chân dung của một Scrum Master chuyên nghiệp?

Scum Master chuyen nghiep

Vai trò Scrum Master là gì?

Người đảm nhận vai trò này cần hiểu một cách sâu sắc về phương pháp và nguyên lý. Là người hướng dẫn cách thực hiện các nguyên lý một cách hiệu quả theo văn hoá của đội ngũ đang có và giúp tất cả các đối tượng liên quan tuân thủ các quy tắc (Rule).

Scrum Master là một nhà lãnh đạo phục vụ (servant-leader) tài ba. Là người giải quyết các xung đột, trở ngại bên trong và cả bên ngoài nhóm. Là người tạo ra môi trường thúc đẩy đội nhóm tự quản hiệu quả thông qua việc trao quyền. Là người tư vấn cho đội nhóm hiệu quả để các thành viên trong đội nhóm đưa ra các quyết định.

Những kỹ năng nào cần có của một Scum Master

  • Lãnh đạo (Leadership): Đây là kỹ năng đặc biệt quan trọng đối với một Scrum Master. Kỹ năng lãnh đạo giúp tạo ra môi trường mà tất cả các thành viên trong đội nhóm có sự tin tưởng cao, tuân thủ tính kỷ luật chặt chẽ, có động lực để giám đưa ra cam kết, cùng nhau tương tác để giải quyết khó khăn trong quá trình chạy nước rút,… và được thừa nhận sự thành công ở mỗi sprint. Điều quan trọng là các thành viên làm việc một cách tự nguyện và cùng nhóm hoàn thành mục tiêu thay vì tuân thủ theo kế hoạch được giao.
  • Đào tạo (Training): Nguyên lý Agile và Scrum Framework rất đơn giản nhưng để đội nhóm, chủ sở hữu sản phẩm và các đối tượng khác liên quan (hay còn gọi stakeholders) hiểu và tuân thủ chặt chẽ là điều không dễ, rất nhiều trường hợp sau khi phân tích thất bại thì phát hiện nguyên nhân là do đào tạo. Hiểu đúng và hiểu đủ là điều kiện kiên quyết làm nền tảng cho việc triển khai. Nhưng để chương trình đào tạo hiệu quả thì Scrum Master phải có kỹ năng đào tạo bài bản và quan trọng là phải tạo ra các khoá đào tạo khác nhau cho những nhóm vai trò khác nhau trong dự án. Trong một số trường hợp thì cần phải đào tạo cho quản lý cấp cao trong công ty để họ hiểu và đưa ra quy trình quản trị phù hợp.
  • Huấn luyện (Coaching): Đây là kỹ năng quyết định sự thành công trong khi triển khai. Đào tạo cung cấp về kiến thức và nguyên lý một cách bài bản. Khi triển khai thì phải đảm bảo phù hợp với văn hoá, con người, môi trường, đặc thù của dự án… nhưng vẫn đảm bảo tuân thủ chặt chẽ nguyên lý khoa học của Scrum framework. Theo số liệu thống kê thì 95% các công ty khi triển khai bị thất bại trong giai đoạn này. Sự thất bại này dẫn đến phát sinh một mô hình mà mọi người hay gọi vui là Scrum – BUT. Việc tạo ra tính thống nhất mà vẫn đảm bảo sự hài hoà cho các vấn đề về đặc thù dự án, văn hoá, con người khác nhau… đòi hỏi người Scrum Master phải vừa giỏi về lý thuyết, vừa giỏi về thực tiễn và quan trọng là phải có phương pháp huấn luyện phù hợp.
  • Giao tiếp (Communication): Với vai trò là Scrum Master, bạn phải giao tiếp với tất cả các bên liên quan của dự án, từ lãnh đạo, khách hàng, phòng ban khác, nhóm phát triển…. Mỗi nhóm này có đặc thù về góc nhìn và ngôn ngữ khác nhau trong giao tiếp. Kỹ năng giao tiếp giúp bạn trao đổi thông tin phù hợp với đối tượng người nghe những vẫn đảm bảo tính chính xác và minh bạch của thông tin.
  • Giải quyết vấn đề (Problem Solving): Phần lớn thời gian của Scrum Master dùng cho việc xoá bỏ các rào cản trong các hoạt động của dự án. Các mâu thuẫn, xung đột phát sinh ở khắp nơi, với bất kỳ ai, nó dường như là một phần tất yếu của tự nhiên. Việc hiểu rõ nguyên nhân và đưa ra được các hướng giải quyết đúng và phù hợp luôn là một thách thức cả với các Scrum Master mới vào nghề cũng như các Scrum Master kinh nghiệm. Các hướng giải quyết tốt sẽ giúp cho nhóm phát triển đưa ra các quyết định có lợi nhất cho kết quả dự án và mục tiêu của nhóm.

Con đường nào để trở thành một Scrum Master chuyên nghiệp?

Agile Scrum đã và đang là một xu thế tất yếu trong ngành công nghiệp phần mềm. Nhưng để áp dụng thành công và khai thác triệt để giá trị của phương pháp này đòi hỏi doanh nghiêp phải có đội ngũ tiên phong, chuyên nghiệp và có khả năng dẫn dắt sự thay đổi, đưa linh hồn của phương pháp vào trong doanh nghiệp.

Để nâng cao thêm kỹ năng của Scrum Master các bạn có thể tham gia vào các cộng đồng Agile Scrum trong nước và quốc tế để học hỏi kinh nghiệm. Trong các cộng đồng này có rất nhiều chuyên gia giỏi về lý thuyết và thực tiễn. Một cách khác là các bạn có thể nghiên cứu thông qua sách về Agile Scrum. Sách về Agile Scrum hiện nay khá đa dạng, có những cuốn sách miễn phí, nhưng cũng có những cuốn mà bạn phải mua nhưng giá cả cũng tương đối hợp lý.

Tuy nhiên, những cách trên thường hiệu quả với một người có nền tảng kiến thức tốt về Agile Scrum, còn những bạn chưa biết hoặc chưa nắm tốt về Agile Scrum thì tốt nhất bạn nên tham gia học một khoá đào tạo thực hành Agile Scrum một cách hoàn chỉnh. Việc hiểu sai hoặc không đủ về Agile Scrum sẽ là nguyên nhân dẫn đến sự thất bại trong triển khai thực tế. Ngoài ra các bạn cũng cần trau dồi thêm kỹ năng lãnh đạo đội nhóm, khả năng truyền cảm hứng, thực hành các kỹ năng huấn luyện đội nhóm. Và quan trọng hơn là tập làm quen đần với sự lu mờ của quyền lực vốn có trong dự án. Làm được vậy thì bạn mới trở thành một servant-leader thực thụ và là người nắm giữ linh hồn của Scrum.

Bạch Vân – APEX Global Corporation